Devlet Tahvili Nedir?

Devletin borçlanma ihtiyacını karşılamak üzere kendi tarafından sunduğu ve vadesi bir yıldan uzun olan kıymetli evraklara devlet tahvili denmektedir. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından çıkartılan devlet tahvilleri, bazı kurumlarca ise devlet iç borçlanma senedi olarak da tanımlanmaktadır. Faiz getirisi olan bir borçlanma senedi olan devlet tahvillerinin yatırımcılar tarafından dünyanın her yerinde sıkça tercih edilmesinin baştaki sebebi devlet garantili olmalarıdır.

Kuponlu ve kuponsuz olarak ihraç edilebilen devlet tahvilleri ile iskontolu satış da yapılabilinmektedir. Devlet tahvillerinde faiz ödemeleri yapılırken, üzerindeki nominal değerler dikkate alınmaktadır. Bundan dolayı yatırımcılar sabit getirileri nedeniyle bu yatırım araçlarlarını güven duymaktaıd. Kuponlu devlet tahvili yatırımcıları, istekleri ve seçtikleri tahvilere göre faiz gelirlerini üç, altı ya da on iki aylık döngülerde birer kereliğine alabilmektedir.

Devlet Tahvili Özellikleri Nelerdir?

Devlet tahvillerinin avantajlı özellikleri şunlardır:

  • Likit yatırım aracı olması,
  • Devlet garantili olması,
  • Yüksek sabit getiri sağlaması,
  • 1 yıldan uzun vadeli olması,
  • Kuponlu veya kuponsuz devlet tahvillerinin iskontolu olarak satılması,
  • Kuponlu devlet tahvillerinde yatırımcılara 3 ay, 6 ay ya da 1 yılda bir kere faiz ödeme yapması,
  • Emanet hesabında ücretsiz saklanması,
  • Faizler düştüğü zaman birim fiyatlarının yükselmesi,
  • İkinci el piyasaları olması,
  • Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından çıkarılırlar ve satış aracılığını devletlerin ekonomik olarak en güvenli kurum olan merkez bankaları tarafından gerçekleştirilmesi,
  • Satışların, fiziki teslim ya da emanet makbuzu olmak üzere iki farklı yöntem ile yapılması.

Devlet Tahvili Nasıl Alınır?

Yatırımcıların, yatırımlarını orta ve uzun vadede değerlendirerek güvenli bir şekilde sabit bir getiri elde etmek için yaptıkları bir yatırım aracı olan devlet tahviller, başta koyduğunuz ana parayı faiziyle geri ödeme garantisi sunmaktadır.

Her devletin ekonomik gücü ve istikrarı bir olmadığından dolayı devletlerce faizler ve riskler de değişmektedir. Devlet tahvili alırken yatırımcıların mutlaka, tahvil alacağı ülkenin kredi derecelendirme kuruluşları tarafından verilmiş notunu incelemesi gerekmektedir. C+ nota sahip olan bir ülke ile AA+ nota sahip olan bir ülkenin ödeme gücü ve risk dağılımı da aynı değildir. Bundan dolayı bu tip durumlarda en güvenilir ve bu güvenilir ülkeler içerisinde en yüksek tahvil faizi veren ülkeleri seçmek yatırımcılar açısından önemli bir nokta olacaktır.

Devlet tahvilleri, birincil piyasalarda Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından ihraç edilmektedir. Bu ihtaç işlemi yapıldıktan sonra ise vade tarihine kadar ikincil piyasalarda sürekli alım – satım işlemlerine konu olmaktadır. Birincil piyasalardan devlet tahvili almak isteyen kişiler, bu tahvili direkt olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı üzerinden alırken, ikincil piyasalardan devlet tahvili almak isteyen yatırımcıların mutlaka banka, aracı kurum yada özel finans kuruluşları gibi bir aracı kurum ile anlaşması gerekmektedir.

Devlet tahvillerinin nominal değerleri, vade sonunda yatırımcının faiz ile birlikte eline geçecek olan toplam para miktarını temsil etmektedir. Devlet tahvilinin değeri üzerinden tahvil sahibinin alacağı faiz ise kupon oranı adı ile sunulur.

Eğer bir devlet tahvili sahibi iseniz henüz vadesi gelmeden de bu tahvili satabilirsiniz. Elinizde yer alan devlet tahvilini ikincil piyasalarda aracı kurum vasıtası ile almışsanız, gene aynı kurum ile iletişim kurarak vadesinden önce sizin de aldığınız piyasa olan ikincil piyasalarda satabilirsiniz. Devlet tahvilini merkez bankası üzerinden almışsanız ve vadesi gelmeden satmak istiyorsanız ise devlet tahvili karşılığında şubeden aldığınız makbuzu, herhangi bir şubeye ibraz etmeniz gerekmektedir.